Soms is na de consultatie een onderzoek of een behandeling in het ziekenhuis nodig. Hier leest u waarom, hoe u zich voorbereidt, hoe het verloopt en wat de risico's zijn. Scroll verder: per ingreep toont het model wat er in het hart gebeurt.
Van praktijk naar ziekenhuis
Een ingreep in het ziekenhuis is geen eindpunt. De praktijk blijft uw vaste aanspreekpunt, voor en na.
We bespreken uw klachten en doen de onderzoeken die in de praktijk kunnen. Samen beslissen we of verder onderzoek of een behandeling zinvol is.
U krijgt uitleg over de ingreep, de voordelen en de risico's, en duidelijke instructies over medicatie, nuchter zijn en vervoer.
Het onderzoek of de ingreep gebeurt door het team van het hartcentrum. Vooraf geeft u schriftelijk toestemming.
We bespreken het resultaat in de praktijk en stemmen de behandeling af. Uw huisarts krijgt een verslag.
Dr. Ballet werkt in het ZAS Hartcentrum, campus Middelheim (Antwerpen). U kunt ook kiezen voor een ander ziekenhuis: we bespreken dat samen en zorgen dat uw gegevens meegaan.
0
Hoe het hart werkt, en hoe u thuis zelf uw bloeddruk opvolgt.
01 · Hoe werkt het hart?
± 70 slagen per minuut · 4 à 5 liter per minuut
De rechterhelft pompt zuurstofarm bloed naar de longen, de linkerhelft zuurstofrijk bloed naar het lichaam. Vier kleppen houden de stroom in één richting. Een elektrische prikkel uit de sinusknoop zet elke slag in gang, en de kransslagaders voeden de hartspier zelf.
02 · Bloeddruk thuis meten
7 dagen · 's ochtends en 's avonds · telkens 2 metingen
Bij elke samentrekking stuwt de linkerkamer bloed in de aorta. Die drukgolf loopt verder door alle slagaders: de bovendruk is de top van die golf, de onderdruk het dal. Een te hoge druk belast het hart, de hersenen en de nieren jarenlang ongemerkt.
I
Het hart in beeld brengen in rust en tijdens inspanning.
03 · CT kransslagaders
± 15 min · geen verdoving · meteen naar huis
Een CT-scan toont de kransslagaders in drie dimensies na een inspuiting met contrast in de arm. Een normale scan sluit een belangrijke vernauwing vrijwel uit. De calciumscore telt de kalk in de vaatwand en helpt het risico op een hartinfarct inschatten.
04 · MRI van het hart
45–60 min · geen straling · meteen naar huis
De MRI snijdt het hart in dunne plakjes, van de basis tot de punt. Zo meten we de pompkracht heel nauwkeurig. Na een contrastinspuiting lichten littekens en ontstekingen op (late aankleuring), wat helpt om de oorzaak van een hartspierziekte of ritmestoornis te vinden.
05 · Slokdarmecho (TEE)
15–30 min · lichte sedatie · dezelfde dag naar huis
De sonde schuift via de mond in de slokdarm, vlak achter de linkervoorkamer. Zo zien we de hartkleppen, het tussenschot en vooral het linkerhartoortje: de plaats waar zich bij voorkamerfibrillatie een klonter kan vormen.
06 · Ligfietsecho
± 1 uur · u mag eten · meteen naar huis
U ligt licht op de linkerzij op een ligfiets, zodat de echosonde vrij spel heeft. De weerstand stijgt stap voor stap. Bij elke trap vergelijken we de beelden met die in rust: trekt elke wand even krachtig samen, en hoe gedragen de kleppen zich?
07 · Dobutamine-stressecho
± 1 uur · infuus · dezelfde dag naar huis
Via een infuuspomp krijgt u stap voor stap meer dobutamine, tot de hartslag het streefdoel bereikt. Bij elke stap maken we echobeelden en vergelijken we de wandbeweging met die in rust. Een wand die achterblijft, kan wijzen op een vernauwde kransslagader.
II
Vernauwingen opsporen en behandelen via een katheter in de pols.
08 · Coronarografie
20–45 min · plaatselijke verdoving · dagziekenhuis
Via een slagader in de pols schuift een katheter naar de oorsprong van de kransslagaders. Bij elke inspuiting met contrast vult het vaatnetwerk zich en ziet de camera, vanuit verschillende hoeken, waar een vernauwing zit en hoe ernstig ze is.
09 · Dotter en stent (PCI)
30–90 min · plaatselijke verdoving · dagziekenhuis tot 1 nacht
Een flinterdunne draad steekt door de vernauwing. Daarover schuift een ballonnetje dat de vernauwing openduwt, en een stent die het vat blijvend open houdt. De stent geeft de eerste maanden een medicijn af dat nieuwe vernauwing tegengaat. Daarna stroomt het bloed weer vrij naar de hartspier.
III
Ingrepen via een katheter aan de aortaklep, het tussenschot en het linkerhartoortje.
10 · TAVI
± 2 uur · lokale of algemene verdoving · enkele dagen opname
Via de liesslagader schuift een katheter langs de aortaboog naar de verkalkte aortaklep. Daar ontplooit de nieuwe klep in haar metalen frame en duwt ze de oude klepbladen opzij. De nieuwe klep werkt meteen: de drukval over de klep zakt en de linkerkamer kan weer vrij pompen.
11 · PFO-sluiting
± 1 uur · algemene narcose · 1 nacht
Kleine luchtbelletjes, ingespoten in een ader, kruisen bij een PFO van de rechter- naar de linkervoorkamer. Een katheter via de liesader plaatst een dubbel parapluutje: één schijfje in de linker-, één in de rechtervoorkamer. Ze klemmen het tussenschot vast en later groeit er weefsel over.
12 · Linker hartoorsluiting
± 1 uur · algemene narcose · 1 nacht
Bij voorkamerfibrillatie stroomt het bloed traag in het linkerhartoortje, waardoor er klonters kunnen ontstaan. Via de liesader en een prik door het tussenschot bereikt de katheter de linkervoorkamer. Daar ontvouwt een parapluutje in de opening van het oortje en sluit het af.
IV
Ritmestoornissen en flauwvallen opsporen, in kaart brengen en behandelen.
13 · Elektrofysiologisch onderzoek
1–2 uur · lichte sedatie · dagziekenhuis
Via een ader in de lies schuiven vier katheters naar vaste plaatsen: hoog in de rechtervoorkamer, de bundel van His, de sinus coronarius en de rechterkamer. Elke katheter registreert lokaal de stroom. Met korte, gecontroleerde prikkels lokken we de ritmestoornis uit om ze in kaart te brengen.
14 · Ablatie van voorkamerfibrillatie (PVI)
1–3 uur · sedatie of narcose · meestal 1 nacht
Een driedimensionale kaart toont de linkervoorkamer: paars is gezond weefsel. Punt voor punt, of met een ballon, ontstaat een gesloten ring rond de linker en de rechter longaders. Is de ring dicht, dan kleurt het weefsel erbinnen grijs: de longaders zijn elektrisch geïsoleerd.
15 · Ablatie van flutter en SVT
1–2 uur · lichte sedatie · dagziekenhuis
Bij typische voorkamerflutter loopt een elektrische golf, zo'n 300 keer per minuut, rond de tricuspidalisklep. Een lijn van lesies tussen de klep en de onderste holle ader (de CTI-lijn) doorbreekt dat circuit. De golf vindt geen weg meer en het hart valt terug in een normaal ritme.
16 · Elektrische cardioversie
korte narcose · enkele uren · dezelfde dag naar huis
Bij voorkamerfibrillatie vuren de voorkamers chaotisch. Via twee elektroden op borst en rug geeft het toestel één korte schok, precies getimed op de hartslag. Die zet alle cellen tegelijk stil, waarna de sinusknoop het ritme weer overneemt.
17 · Implanteerbare looprecorder
10–20 min · plaatselijke verdoving · meteen naar huis
Via een sneetje van ongeveer een centimeter schuift de recorder onder de huid, links naast het borstbeen. Hij registreert elke slag en bewaart automatisch afwijkende ritmes, of een fragment wanneer u zelf op de app drukt. Via thuismonitoring komen de gegevens bij het team terecht.
18 · Kanteltafeltest
± 45 minuten · nuchter · niet zelf rijden
De tafel kantelt naar ongeveer 70°: u staat bijna rechtop, met een riem veilig vastgezet. Een huls rond de vinger meet elke slag de bloeddruk. Bij een reflexsyncope zakken bloeddruk en hartslag plots; zodra u wegzakt, gaat de tafel meteen weer plat en herstelt u binnen enkele seconden.
V
Pacemakers en defibrillatoren: het hart ondersteunen of beschermen.
19 · Pacemaker-implantatie
45–90 min · plaatselijke verdoving · dagziekenhuis of 1 nacht
Klassiek zit de lead in de punt van de rechterkamer. Dan trekt het hart wat ongelijk samen en is het QRS op het ECG breed. Bij conduction system pacing schroeft de lead zich in het tussenschot tot in de linkerbundeltak. De prikkel volgt dan de natuurlijke geleiding en het QRS wordt smal.
20 · Vervanging van een pacemaker
± 1 uur · plaatselijke verdoving · geen rijverbod
Via een kleine snede op het oude litteken wordt het oude toestel losgeschroefd van de leads. We meten of de leads nog goed werken, koppelen ze aan het nieuwe toestel en schuiven dat terug in het zakje onder de huid. Er komt niets nieuws in het hart.
21 · Implanteerbare defibrillator (ICD)
± 1,5 uur · plaatselijk met sedatie · 1 nacht
Een lead met een shockcoil ligt in de rechterkamer. Ontstaat er een kamertachycardie, dan probeert het toestel ze eerst pijnloos te stoppen met snelle stimulatie. Lukt dat niet, of gaat het om kamerfibrillatie, dan geeft de ICD een schok die het normale ritme herstelt.
22 · Onderhuidse defibrillator (S-ICD)
± 1,5 uur · lichte slaap · 1 à 2 dagen opname
Het toestel ligt links onder de oksel, de shocklead loopt onder de huid langs het borstbeen. Bij kamerfibrillatie herkent de S-ICD het chaotische ritme en geeft een schok door de borstkas heen. Omdat er geen draad in het hart zit, kan het toestel niet stimuleren bij een te trage hartslag.
23 · Resynchronisatietherapie (CRT)
3–4 uur · algemene narcose · 2 nachten
Bij een linkerbundeltakblok bereikt de prikkel de zijwand van de linkerkamer veel te laat: de kleuren tonen hoe de activatie achterblijft. Een extra lead via de sinus coronarius stimuleert die zijwand rechtstreeks. Samen met de lead in de rechterkamer trekken beide kamers weer tegelijk samen en wordt het QRS smaller.
Voor elke ingreep
Elke ingreep heeft eigen instructies, die u vooraf krijgt. Dit geldt bijna altijd:
Alle ingrepen
Ook mogelijk
Wanneer zinvol, verwijs ik u ook door voor:
Veelgestelde vragen
Ja. Dr. Ballet werkt in het ZAS Hartcentrum, campus Middelheim, maar u kunt ook voor een ander ziekenhuis kiezen. We zorgen dat uw gegevens meegaan en volgen u nadien verder op in de praktijk.
Ingrepen gebeuren in het ziekenhuis door het team van het hartcentrum: cardiologen, verpleegkundigen en technologen, met de nodige specialisatie. Vooraf krijgt u uitleg en geeft u schriftelijk toestemming.
Dat hangt af van de ingreep. Voor een cardioversie of een ablatie van voorkamerfibrillatie zijn ze juist nodig. Voor andere ingrepen worden ze soms kort onderbroken. Stop nooit zelf: u krijgt vooraf duidelijke instructies.
Dat hangt af van de ingreep, het ziekenhuis en uw kamerkeuze. In een gemeenschappelijke of tweepersoonskamer mogen geen kamer- of ereloonsupplementen worden aangerekend. Vraag het ziekenhuis vooraf om een kostenraming; uw ziekenfonds en hospitalisatieverzekering kunnen u verder informeren.
Na een sedatie of narcose niet, de rest van de dag. Zorg altijd dat iemand u kan ophalen.
Afspraak
Elke ingreep begint met een consultatie in de praktijk. Daar bespreken we samen of een onderzoek in het ziekenhuis nodig is.